Nawadnianie u seniorów. Czy suplementacja elektrolitów jest u nich uzasadniona i bezpieczna?

Odrębności nawadniania u seniorów

Zawartość wody w organizmie człowieka maleje wraz z wiekiem. W przypadku noworodka wynosi ona ok. 80%, u dziecka – 70%, zawartość wody w organizmie osoby dorosłej to 60%, a w ciele osoby starszej – ok. 50%. Mniej wody w organizmie mają kobiety.

Zawartość wody w ciele człowieka w zależności od wieku - infografika

Dlaczego tak się dzieje? Otóż jeśli spojrzymy na zawartość wody w tkankach człowieka, to największym zbiornikiem tego płynu w naszym organizmie są mięśnie. Ilość tkanki mięśniowej zmniejsza się z wiekiem, mniej wody jest w tkance łącznej czy tłuszczowej – stąd u osób starszych (i u kobiet) zawartość wody w ciele jest niższa.

zawartość wody w wybranych organach i częściach ciała człowieka - infografika

Dodatkowo u osób w podeszłym wieku notujemy odrębności fizjologiczne, które utrudniają prawidłowe nawodnienie oraz powodują, że te osoby są bardziej podatne na przewodnienie.

Co sprzyja odwodnieniu u seniorów?

  • zmniejszenie zawartości wody wewnątrzkomórkowej (10-15%),
  • zmniejszone uczucie pragnienia – jeśli człowiek odczuwa pragnienie, oznacza to, iż ma już ok. 1,5-2% deficyt wody. Osoby starsze pragnienie odczuwają słabiej, dlatego u nich łatwiej o deficyt płynów,
  • świadome ograniczanie wypijanych płynów – seniorzy mają trudności z utrzymaniem moczu, dlatego starają się mniej pić, np. wychodząc na spacery. Ograniczają również płyny na noc, aby nie wstawać do toalety – problemem może być wstanie z łóżka lub zakłócenie snu,
  • zmniejszone przesączanie kłębuszkowe w nerkach (spowodowane nasilającym się wraz z wiekiem włóknieniem) skutkujące zmniejszoną zdolnością do zagęszczania moczu i łatwiejszym odwadnianiem,
  • przyjmowanie leków wpływających na równowagę wodno-elektrolitową (leki moczopędne) i zmniejszona zdolność do adaptacji do takich zaburzeń,
  • choroby współistniejące – np. choroby układu krążenia powodujące obrzęki (niewydolność serca) lub choroby nerek,
  • zwiększone spożycie soli – badania wskazują, iż osoby starsze częściej spożywają potrawy gotowe lub przyrządzają posiłki z półproduktów, a niestety dania gotowe kupowane w sklepach zawierają więcej soli,
  • forsowanie spożycia płynów – mit konieczności wypicia 8 szklanek wody dziennie.

Suplementacja elektrolitów dla seniorów

Świadomość, iż osoby starsze mogą mieć problem z odpowiednim nawodnieniem jest już dosyć powszechna, niestety w parze ze świadomością problemu nie idzie rzetelna wiedza. Z tego powodu osoby starsze lub ich opiekunowie często wraz z wodą sięgają po uzupełnianie elektrolitów w postaci suplementów kupionych w aptece. Takie postępowanie może nie być bezpieczne dla seniorów, ponieważ nie tylko łatwiej się odwadniają, ale również łatwiej u nich o zakłócenie równowagi wodno-elektrolitowej. Przedawkowanie powszechnych w suplementach pierwiastków – sodu i potasu – może być dla nich niebezpieczne. Z drugiej strony nawet niewielka utrata sodu lub potasu również może dawać objawy, które utrudniają prawidłowe funkcjonowanie. Dlatego ważne jest, aby przed każdą suplementacją zrobić badania laboratoryjne i uzupełniać ewentualne niedobory w zależności od potrzeb.

pakiet elektrolity - baner

Natomiast na co dzień należy dbać o to, aby poziom elektrolitów w organizmie osoby starszej był optymalny dzięki ich spożyciu ze źródeł naturalnych, np. wysoko zmineralizowanych wód oraz warzyw i owoców.

Na poziom sodu i potasu w organizmie ważny wpływ mają leki, które są często zażywane przez osoby starsze. Są to przede wszystkim leki moczopędne (stosowane w nadciśnieniu tętniczym, chorobach serca, obrzękach), które mogą wywoływać niedobór potasu. Z drugiej strony nowsze generacje tych leków działają tak, aby oszczędzać potas, a wówczas jego dodatkowa suplementacja może być niebezpieczna. Również inne leki stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego, tzw. sartany, działają tak, aby nie wywoływać utraty potasu. Dodatkowo niesteroidowe leki przeciwzapalne mogą być niekorzystne w połączeniu z dodatkowymi dawkami potasu. Dlatego seniorzy powinni co jakiś czas sprawdzać poziom elektrolitów w organizmie i, w zależności od potrzeb, mieć wdrożone odpowiednie postępowanie lecznicze lub dietetyczne.

W ALAB laboratoria znajdziesz też gotowe pakiety badań dla kobiet i mężczyzn 60+

paket kobiety 60+ baner
pakiet mężczyzny 60 plus baner

Agata Strukow
Agata Strukow
Absolwentka Wydziału Lekarskiego Pomorskiej Akademii Medycznej oraz studiów podyplomowych Dietetyka w chorobach wewnętrznych i metabolicznych Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego i Psychologii biznesu dla menedżerów na Akademii Leona Koźmińskiego.

Social

78,247FaniLubię
1,367ObserwującyObserwuj
15,132SubskrybującySubskrybuj

Przeczytaj też